Q&A – Program Pierwsze Mieszkanie

1. Kto może przystąpić do kredytu?

Aby ubiegać się o preferencyjne finansowanie, kredytobiorca musiał wykazać:

• zdolność kredytową pozwalającą na spłatę wnioskowanej kwoty zgodnie z wymogami banku,
• brak historii posiadania własności lokalu, domu ani spółdzielczego lokatorskiego tytułu do nieruchomości przez kogokolwiek wchodzącego w skład gospodarstwa domowego (wyjątek: maksymalnie 1/2 udziału w jednym obiekcie, pod warunkiem że pochodził on z dziedziczenia, a wnioskodawca tam nie mieszkał),
• wiek poniżej 45. roku życia w momencie składania wniosku (w przypadku małżeństw lub rodziców wspólnego dziecka wystarczyło spełnienie warunku przez jednego z wnioskodawców),
• brak innego aktywnego kredytu hipotecznego przeznaczonego na zakup nieruchomości mieszkalnej u każdej osoby z gospodarstwa domowego.

2. Jaki był wymagany wkład własny?

Maksymalny wkład własny wynosił 200 000 PLN, co pozwalało na zakup nieruchomości o wartości do 700 000 zł (dla singla) lub 800 000 zł (dla małżeństw i rodzin). Wyjątek stanowiła budowa domu, gdy jedynym wkładem własnym była działka lub środki z Konta Mieszkaniowego – wówczas łączna wartość inwestycji mogła sięgać 1 mln zł. Przy połączeniu z Rodzinnym Kredytem Mieszkaniowym można było uzyskać finansowanie bez wkładu własnego.

3. Jaka jest wysokość oprocentowania?

Oprocentowanie stanowi baza, która wynosi tytułowe 2% + marża banku. Jej wysokość zależy od danej instytucji oraz wkładu własnego. Marże mieszczą się zazwyczaj w przedziale 1,6%–2,5%. Przekłada się to na ostateczne oprocentowanie zaczynające się od ok. 3,6%–4,5%.

4. Czy oprocentowanie jest stałe, czy zmienne?

W okresie obowiązywania dopłat oprocentowanie jest stałe, podzielone na dwa 5-letnie okresy. Po 5 latach wysokość subwencji ustala się na nowo.

5. Czy były limity cen mieszkań?

Nie, ograniczeniem była jedynie kwota kredytu i maksymalny wkład własny.

6. Czy obowiązywały limity udzielonych kredytów?

Ograniczeniem była roczna pula środków z budżetu państwa. Ogromne zainteresowanie sprawiło, że limit wyczerpał się na początku 2024 roku, co skutkowało wstrzymaniem naboru wniosków.

7. Kiedy wypłata dopłat może zostać przerwana?

Standardowo dopłaty są wypłacane przez 10 lat. Wsparcie może jednak zostać wstrzymane wcześniej. Będzie to miało miejsce w przypadku:

• nierozpoczęcia zamieszkiwania w ciągu 12 miesięcy od zakupu,
• sprzedaży nieruchomości (poza zbyciem na rzecz drugiego kredytobiorcy),
• wynajęcia lub użyczenia lokalu osobom trzecim,
• zmiany sposobu użytkowania nieruchomości,
• nabycia innego lokalu/domu (z wyjątkiem spadku),
• trwałego zaprzestania prowadzenia gospodarstwa domowego w danej nieruchomości,
• ogłoszenia upadłości konsumenckiej,
• wygaśnięcia umowy wobec osoby, która jako jedyna spełniała warunek wieku poniżej 45 lat,
• przedterminowej spłaty części kredytu przed upływem 3 lat (chyba że dotyczyła części gwarantowanej lub nie przekroczyła 200 000 zł łącznie z wkładem).

8. Czy może dojść do sytuacji, kiedy trzeba zwrócić dopłaty?

Taka konieczność istnieje, jeśli kredytobiorca został prawomocnie skazany za przestępstwo popełnione w związku z udzieleniem Bezpiecznego Kredytu 2%. Kwoty dopłat wraz z ustawowymi odsetkami podlegają zwrotowi do Rządowego Funduszu Mieszkaniowego w terminie 45 dni od dnia uprawomocnienia się tego wyroku.

9. Czy można sprzedać nieruchomość w okresie dopłat?

Tak, powoduje to zatrzymanie dopłat, lecz tych wcześniej otrzymanych nie trzeba zwracać.

10. Co, jeśli małżonkowie mają rozdzielność majątkową i jedno z nich już miało mieszkanie?

Żadne z nich nie mogło skorzystać z programu – warunek braku nieruchomości weryfikowano dla całego gospodarstwa domowego.

11. Czy w przypadku rozdzielności majątkowej do kredytu mógł przystąpić tylko jeden z małżonków?

Nie. Przepisy wymagały wspólnego przystąpienia do kredytu przez oboje małżonków.

12. Czy o kredyt mogły ubiegać się związki nieformalne?

Tak, pod warunkiem wychowywania co najmniej jednego wspólnego dziecka.

13. Czy można było zarezerwować mieszkanie u dewelopera przed startem programu?

Tak, można było podpisać umowę przedwstępną lub deweloperską. Ważne było, aby do przeniesienia własności nie doszło przed złożeniem wniosku.

14. Czy można było kredytować również wykończenie?

Tak, środki z kredytu można było przeznaczyć również na wykończenie lub remont nieruchomości.

15. Czy można było kredytować miejsce postojowe?

Tak, o ile stanowiło przynależność do lokalu (jedna księga wieczysta). Miejsca na odrębnej księdze nie podlegały dopłatom.